Mniej dokumentów, łatwiejsze wnioski i prostsze formalności przy ubieganiu się o zasiłki. Od 24 października 2026 r. obowiązują nowe przepisy, które usprawnią załatwianie spraw związanych z zasiłkiem opiekuńczym i macierzyńskim. Uproszczenia odczują również przedsiębiorcy, którzy nie muszą już dostarczać do ZUS-u zaświadczenia Z-3b.
– Zmiany, które wynikają z nowego rozporządzenia, zastąpiły przepisy z 8 grudnia 2015 r. Nowe zasady upraszczają formalności przy ubieganiu się o zasiłki i ograniczają liczbę dokumentów potrzebnych do ustalenia prawa do świadczeń oraz ich wypłaty — informuje Katarzyna Krupicka, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS województwa podlaskiego.

Jeden wniosek o zasiłek opiekuńczy
Do tej pory osoby, które ubiegały się o zasiłek opiekuńczy, musiały korzystać z dwóch różnych formularzy. Wniosek Z-15A dotyczył opieki nad dzieckiem, a Z-15B nad innym chorym członkiem rodziny. Od 24 października oba dokumenty zastąpił jeden formularz Z-15. Nowy wniosek jest również prostszy. Nie trzeba już podawać, czy drugi rodzic dziecka pracuje i czy wykonuje pracę w systemie zmianowym. Wystarczy oświadczenie, że w okresie, za który przysługuje zasiłek, nie ma innego domownika, który mógłby zapewnić opiekę.
Mniej formularzy przy zasiłku macierzyńskim
Nowelizacja obejmuje także zasiłek macierzyński. Zamiast trzech dotychczasowych formularzy: ZAM, ZUR i ZAO, będzie obowiązywał jeden wniosek ZAM. Służy on do ubiegania się o zasiłek za okres urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, rodzicielskiego, uzupełniającego urlopu macierzyńskiego oraz ojcowskiego. Nie trzeba jednak wypełniać całego formularza. Rodzic musi uzupełnić tylko tę część, która dotyczy okresu urlopu, za jaki ubiega się o świadczenie.
Ułatwieniem jest również brak obowiązku dołączania skróconego odpisu aktu urodzenia dziecka, jeśli zasiłek macierzyński wypłaca ZUS. Zakład sam pozyska ten dokument na podstawie danych dziecka, czyli imienia, nazwiska, daty i miejsca urodzenia, oraz danych rodzica, który składa wniosek.
Jeżeli jednak zasiłek wypłaca płatnik składek, np. pracodawca, skrócony odpis aktu urodzenia nadal trzeba będzie dołączyć.
Przedsiębiorcy bez zaświadczenia Z-3b
Mniej dokumentów muszą składać także przedsiębiorcy. Od 24 października osoby, które prowadzą pozarolniczą działalność gospodarczą, nie muszą już dostarczać do ZUS-u zaświadczenia płatnika składek Z-3b. Ta sama zasada obejmuje osoby współpracujące z przedsiębiorcami, duchownych, którzy sami opłacają składki na ubezpieczenia, oraz marynarzy.
Dotychczas zaświadczenie Z-3b było wymagane przy ustalaniu prawa do zasiłku. Po zmianie przepisów wystarczy wniosek o świadczenie wraz z pozostałymi niezbędnymi dokumentami.
Zmiany również w pozostałych formularzach
Znowelizowane przepisy zmieniły również formularze ZNp-7, Z-10, ZAS-53, Z-3 i Z-3a. Ich wzory zostały dostosowane do nowych zasad ustalania prawa do zasiłków. Nowe i zaktualizowane formularze są dostępne na stronie www.zus.pl od 24 października. W portalu eZUS pojawią się w połowie listopada. Do tego czasu można korzystać z dotychczasowych formularzy dostępnych w eZUS lub z nowych wzorów opublikowanych na stronie internetowej ZUS-u.
źródło: ZUS Podlaskie